De joodse geschiedenis van deventer

De Joodse geschiedenis leert ons hoe een groep mensen die onderdeel was van de samenleving, vervolgd, gehaat en vermoord konden worden.

De Joodse geschiedenis van Deventer is een belangrijke inspiratiebron voor Etty Hillesum Centrum. Samen met de woorden en het gedachtegoed van Etty Hillesum. We willen de 400 namen van Joodse medeburgers die stierven in de Tweede wereldoorlog blijven noemen en hen levend houden door hun geschiedenis te onderzoeken en vertellen.

Etty Hillesum Centrum zit gevestigd op Roggestraat 3. Dit gebouw was van 1809 – 1892 als synagoge in gebruik geweest bij de Joodse gemeente van Deventer. Na de bouw van de grote sjoel in de Golstraat werd het een Joodse school totdat de nationaal-socialisten in de Tweede Wereldoorlog een einde maakten aan het Joodse leven in Deventer.

“Niet om uit te zijn op persoonsverheerlijking, maar het is belangrijk dat er iets van de geschiedenis van de Deventer Joden, waartoe Etty behoorde, bewaard blijft; niet alleen uit nostalgie, maar ook als waarschuwing voor wat er kan gebeuren als je niet waakzaam bent. En vooral als teken van hoop.”

Manja Pach, mede-oprichter Etty Hillesum Centrum in het Deventer Dagblad 1996

Actueel

Internationale Herdenkingsdag voor de Holocaust
Etty Hillesum Centrum stond stil bij de Holocaustherdenking
Meer informatie »
Etty Hillesum Schrijfwedstrijd
Schrijf een brief aan Etty Hillesum
Meer informatie »
Lezing door Judith Koelemeijer
Presentatie biografie over Etty groot succes
Meer informatie »
Onderduikhuizen voor Joden in Deventer »

Onderduikhuizen in Deventer

Ook in Deventer vonden tijdens de Tweede Wereldoorlog Joodse mensen een onderduikadres. Ze kwamen uit onze stad, maar ook wel van elders uit het land. Waar in Deventer vonden zij onderdak en welke niet-joodse mensen riskeerden hun leven door hen te verbergen?

Hans van Beeck deed onderzoek naar de Joodse onderduik in Deventer. Samen met Etty Hillesum Centrum en het Witteveenfonds is deze informatie gebundeld op een website. Op de website komt zijdelings ter sprake hoe zij verzorgd werden en wat er voor hen geregeld werd als zij bij een overval moesten vluchten en dus snel een nieuw onderduikadres nodig hadden.

Hans van Beeck publiceerde hij zijn onderzoek in het boek Met moed en mededogen.

 

Agenda »
Synagoge Deventer

Joodse wandeling

Iedere 2e zondag van de maand om 13.30 uur organiseert Etty Hillesum Centrum een wandeling door de binnenstad van Deventer. Onder begeleiding van een gids worden de sporen van Joods Deventer van voor de Tweede Wereldoorlog getoond en verteld.
Deze wandeltocht van twee uur voert langs oude Joodse plekken in Deventer, zoals synagoges, woonhuizen en winkels. Zoals de woningen van David Cohen, de familie Adelaar en van Etty Hillesum. Verder worden winkelpanden en pakhuizen aangedaan, zoals dat van Spanier, goedkoope Sam met zijn mooi gerestaureerde muurschildering, Gosschalk en de Sajetbael aan het Klooster.

Groepsbezoek »

Lezing / films over de Joodse geschiedenis

Vanaf een groep vanaf 8 personen is het mogelijk om een groepsbezoek aan te vragen bij Etty Hillesum Centrum. Bijvoorbeeld voor een:

  • Lezing over het Joodse leven in Deventer of Etty Hillesum
  • Bezoek aan de tentoonstelling met een begeleider
  • Filmvertoning van een van onze films over Joods Deventer
  • Een Joodse wandeling door Deventer met gids
Een foto uit 1942
Meer info »
Geschiedenis van Joods Deventer
Meer info »
Werkgroep Struikelstenen Deventer
Meer info »
© 2026 Etty Hillesum Centrum | Algemene voorwaarden | Disclaimer | Privacy verklaring | KVKnr: 41245266 | NL 07 INGB 0006 6761 13 | Grafisch ontwerp VRMGVR | Technische realisatie Sieronline B.V.